Sommige voorwerpen zijn niet meer te herstellen. Andere krijgen juist door hun beschadiging een nieuw verhaal.

Thonet Prothese, ontworpen in 2014, ontstond vanuit een zwaar beschadigde Thonetstoel die letterlijk van de brandstapel werd gered. Het hout was op verschillende plaatsen door vuur aangetast en de stoel had zijn oorspronkelijke functie verloren. Voor de meeste mensen was hij waardeloos geworden.

Voor Robert van den Herik vormde juist die onvolmaaktheid het uitgangspunt voor een nieuw ontwerp.

In plaats van de ontbrekende delen onzichtbaar te reconstrueren, koos hij ervoor de beschadiging zichtbaar te laten bestaan. Eén van de poten werd vervangen door een sculpturale metalen constructie, opgebouwd uit de karakteristieke metalen krullen die een terugkerend element vormen binnen zijn ontwerpwerk. De stoel kreeg daarmee geen restauratie, maar een prothese: een nieuw lichaamsdeel dat zijn geschiedenis niet verbergt, maar juist benadrukt.

De vloeiende metalen lijnen sluiten verrassend harmonieus aan bij de elegante gebogen vormen van de oorspronkelijke Thonetstoel. Hout en staal lijken elkaars beweging voort te zetten, alsof beide materialen altijd al bij elkaar hebben gehoord.

Zo ontstaat een ontwerp waarin verlies niet wordt ontkend, maar wordt omgezet in schoonheid. De beschadiging wordt geen gebrek meer, maar de essentie van het object.

Thonet Prothese is daarmee niet alleen een stoel, maar een ode aan herstel, veerkracht en de mogelijkheid om iets afgedankts opnieuw betekenis te geven.

Technische gegevens

Ontwerp: Robert van den Herik
Titel: Thonet Prothese
Jaar: 2014
Materialen: Verbrande Thonetstoel, staal
Techniek: Handmatig samengesteld en gelast
Categorie: Stoel / autonoom designobject
Unicum: Ja

Over dit ontwerp

De klassieke Thonetstoel behoort tot de meest herkenbare meubelontwerpen uit de designgeschiedenis. Door de revolutionaire techniek van het stoombuigen van hout werd zij vanaf de negentiende eeuw een wereldwijd icoon van elegantie en eenvoud.

Met Thonet Prothese kiest Robert van den Herik bewust niet voor restauratie, maar voor transformatie. De schade wordt niet weggewerkt, maar vormt het uitgangspunt voor een nieuw ontwerp. De metalen prothese vervangt niet alleen een ontbrekend onderdeel, maar voegt een geheel nieuwe laag betekenis toe.

Waar restaureren vaak betekent terugkeren naar het verleden, kiest dit ontwerp ervoor vooruit te kijken. Het object blijft herkenbaar als Thonetstoel, maar ontwikkelt tegelijkertijd een nieuwe identiteit.

Zoals een medische prothese iemand opnieuw laat functioneren zonder zijn verleden uit te wissen, geeft ook deze metalen toevoeging de stoel een tweede leven. Niet ondanks zijn littekens, maar dankzij zijn littekens.